De Franse overheid investeert 655 miljoen euro in een eigen kunstmatige intelligentie om definitief los te komen van Amerikaanse techgiganten en de digitale soevereiniteit van Europa te redden.
Terwijl de Nederlandse overheid braaf miljarden blijft overmaken naar Amerikaanse techgiganten en onze nationale data op een presenteerblaadje aan Silicon Valley geeft, laten onze Franse buren zien hoe het echt moet. Parijs heeft zojuist een digitaliseringsoffensief aangekondigd dat de rest van Europa en met name Den Haag diep in de ogen moet kijken. Frankrijk pikt het niet langer om digitaal koloniaal bezit te zijn van de Verenigde Staten, en het is hoog tijd dat Nederland die oogkleppen ook eens afzet.
De Franse premier Sébastien Lecornu maakte zojuist bekend dat de Franse overheid maar liefst 655 miljoen euro investeert in kunstmatige intelligentie (AI). Dit is geen vaag potje voor subsidies of academische rapporten, want het geld gaat rechtstreeks naar tastbare, soevereine toepassingen. Het meest in het oog springende initiatief is de bouw van een centrale, eigen AI chatbot die ingezet gaat worden voor alle overheidsdiensten, waaronder het Franse staatsziekenfonds Ameli. Frankrijk weigert de systemen van OpenAI (ChatGPT) of Google (Gemini) te integreren in hun vitale infrastructuur. Ze begrijpen daar namelijk dat data het nieuwe goud is, en wie zijn data aan buitenlandse Big Tech bedrijven geeft, geeft zijn onafhankelijkheid weg.
Deze miljoeneninvestering staat niet op zichzelf. Binnen Europa neemt Frankrijk al langer onmiskenbaar het voortouw op het gebied van digitale onafhankelijkheid. Waar de Nederlandse overheid nog altijd vastgeroest zit in wurgcontracten met Microsoft voor Windows en Office pakketten, voert Frankrijk een actieve guerrilla-oorlog tegen de Amerikaanse software-afhankelijkheid. Al jaren stimuleert de Franse overheid het gebruik van open source software (vrij toegankelijke computerprogramma waarvan de broncode door iedereen kan worden aangepast) binnen haar ministeries, het onderwijs en de gendarmerie. Zo stapte de Franse politie destijds al massaal over op Linux en werd de open source variant LibreOffice de standaard binnen de overheid. Frankrijk heeft bovendien strikte richtlijnen uitgevaardigd die het gebruik van Microsoft Office 365 en Google Workspace in het onderwijs en bij de overheid verbieden vanwege privacyrisico’s en de Amerikaanse Cloud Act (een wet waarmee de Amerikaanse overheid data van Europese burgers kan opeisen). Parijs kiest resoluut voor Franse en Europese alternatieven.
En wat doet Nederland? Wij kijken toe. Onze ministeries, scholen en vitale sectoren draaien bijna volledig op de cloud infrastructuren van Microsoft, Amazon en Google. Keer op keer waarschuwt de Autoriteit Persoonsgegevens voor de privacyrisico’s van Amerikaanse software in ons onderwijs, maar in plaats van keuzes te maken met ballen, tekent Den Haag liever het zoveelste miljardencontract met Silicon Valley. Het Franse model bewijst dat het anders kan. Digitale autonomie is geen utopie, het is een politieke keuze. Frankrijk bouwt aan eigen AI, investeert in eigen tech hubs zoals het succesvolle Franse AI bedrijf Mistral AI en schopt Amerikaanse software de deur uit. Zij begrijpen dat je zonder digitale onafhankelijkheid in de eenentwintigste eeuw simpelweg geen soeverein land meer bent.
Het besluit van de regering Lecornu moet een ijskoude douche zijn voor de Nederlandse politiek. Onze overheid moet stoppen met polderen en pappen en nathouden met Amerikaanse tech lobbyisten. Volg het Franse voorbeeld en investeer in Europese open source alternatieven. Bouw een eigen Nederlandse of Europese AI infrastructuur en kap met de blinde miljardensteun aan Microsoft. Als we nu niet ingrijpen, zijn we straks geen digitaal gidsland, maar een digitale kolonie. Den Haag, word wakker!
