Wie op AliExpress rondstruint ziet niet alleen goedkope gadgets en obscure hebbedingen maar eigenlijk een tijdmachine. Want wie goed kijkt ontdekt dat de winkelmandjes vandaag een voorproef zijn van de technologische werkelijkheid van morgen. De producten die hier nog worden verkocht als curiositeit of gimmick, blijken in China vaak al gemeengoed. En als iets in China eenmaal mainstream is, volgt de rest van de wereld meestal vanzelf, hoe ongemakkelijk sommige trends ook voelen. De filmende brillen die nu in Europa tot woede en wantrouwen leiden, zijn slechts een klein voorbeeld van een bredere cultuurverschuiving die op AliExpress al maanden zichtbaar is voor wie de moeite neemt om te kijken.
Het platform staat vol met brillen die precies lijken op bekende merken maar toch iets extra’s hebben. Een nauwelijks zichtbaar lensje in het montuur. Een lampje dat zogenaamd moet knipperen wanneer de camera draait, maar dat in veel modellen al ontbreekt. De productbeschrijvingen suggereren vaak op fluistertoon dat deze brillen ideaal zijn voor discreet filmen. De reviews zijn alarmerend openhartig. Mensen schrijven dat ze nu ongemerkt alles kunnen opnemen. In de westerse wereld is dat een sociaal taboe en zelfs in sommige situaties een juridisch mijnenveld. Maar de realiteit is dat deze brillen via AliExpress massaal worden gekocht, en dat dit slechts het topje van de berg is.
Want onder die berg liggen nog veel radicalere devices die in Europa nog nauwelijks gesignaleerd worden. Wie een paar uur door de digitale etalages van de Chinese markt scrollt, ziet een wereld die op het eerste gezicht bizar lijkt, maar feitelijk een voorbode is van wat ons te wachten staat. Het begint met devices die nu nog vooral worden aangeschaft door vloggers, scooterkoeriers of jonge livestreamers. Kleine bodycams die je op je borst kunt klemmen of aan je rugzak hangt. Ze zijn bijna speelgoed, maar in Aziatische steden zie je ze overal. Wie een discussie heeft in een winkel filmt het. Wie een onenigheid heeft in het verkeer filmt het. Wie zich ergens niet veilig voelt zet de camera aan voordat een gesprek begint. De camera is niet langer een object dat je bewust in je hand neemt maar een vanzelfsprekende verlenging van je dagelijkse routine.
Op AliExpress worden deze bodycams niet alleen aangeboden als hulpmiddel voor contentcreatie maar vooral als levensstijlproduct. De teksten richten zich niet meer op extreme sporters maar op normale consumenten. De boodschap is dat het vastleggen van je eigen realiteit net zo normaal wordt als het openen van je telefoon. In Europa zal dat ongetwijfeld leiden tot dezelfde spanning die je nu al voelt bij filmende brillen. Want wat betekent het wanneer iedereen op ieder moment kan registreren wat jij doet zonder dat jij dat weet. Dat is geen technische vraag maar een sociale, en die discussie is nog nauwelijks begonnen.
Dan zijn er de mini drones die zo klein zijn dat ze in een jaszak passen. Op AliExpress worden ze verkocht met kreten over vrijheid, ontspanning en creativiteit. Maar in China worden ze steeds vaker gebruikt om boodschappen visueel te vertellen. Jongeren laten een drone een paar meter boven hen zweven terwijl zij door de stad lopen. Het beeld is rauw en realistisch. Een drone hoeft niet langer te stijgen tot grote hoogte. Een drone hoeft alleen maar de wereld vast te leggen zoals jij die ervaart. Hier zullen deze compacte drones dezelfde discussie opwekken als de brillen. Want hoe ga je om met een apparaat dat geen richting aangeeft, geen geluid maakt en niemand duidelijk informeert dat jij onderwerp van opname bent.
Tussen de gadgets duiken ook de meer subtiele devices op. Kleine oortjes die niet alleen muziek afspelen maar jouw gesprekken live vertalen, je voorziet van informatie over de persoon tegenover je of context geeft over een onderwerp dat je niet begrijpt. In China worden deze oortjes gepresenteerd als een persoonlijke assistent voor dagelijks gebruik. Niet als gadget maar als partner. Ze kunnen herkennen wie er met je praat en data uit je contacten ophalen. Ze kunnen live ondertitels genereren terwijl iemand spreekt. Ze kunnen zelfs sociale hints geven voor mensen die moeite hebben met non verbale signalen. Maar bij zulke oortjes is er altijd een tweede vraag. Wie stuurt de informatie aan. Wie controleert de data die door je hoofd fluistert. En wat betekent authenticiteit wanneer een apparaat stilletjes meeluistert en jouw eigen reacties vormt.
Een andere categorie die je op AliExpress ziet opkomen is slimme kleding. Jassen, hoodies en zelfs sportshirts met ingebouwde microcamera’s en sensoren. In de productfoto’s worden ze gepresenteerd als veiligheidswearables voor mensen die ’s avonds door donkere straten lopen. Maar de functies zijn vaak veel breder. Een jas kan automatisch filmen zodra je boos klinkt. Een shirt kan streamen naar een privéserver. Sommige kledingstukken bevatten zelfs gezichtsherkenning. De prijzen dalen snel, want wanneer technologie eenmaal op AliExpress staat betekent dat dat de componenten goedkoop genoeg zijn geworden voor massaproductie. In Europa zal dit een storm aan juridische discussies veroorzaken, maar de markt beweegt sneller dan wetgeving.
Er is ook een opvallende trend die minder bedreigend maar sociaal minstens zo interessant is. Digitale naamlabels die je op kleding kunt dragen. In China zijn deze labels populair in clubs, gaminghallen, karaokebars en zelfs op universiteiten. Ze tonen je naam, een emoji of een QR code die naar je sociale profiel verwijst. Het is een vorm van online identiteit die zichtbaar wordt in de fysieke wereld. In Europa zou dit eerst via festivals binnenkomen en vervolgens langzaam uitwaaieren naar het nachtleven. De trend vertelt meer dan alleen dat mensen zichtbaar willen zijn. Het laat zien dat de grens tussen fysieke ontmoeting en digitale profilering steeds dunner wordt.
Op AliExpress vinden we ook devices die juist bedoeld zijn om technologie onzichtbaar te maken. Contactlenzen met microdisplays die nu nog vooral gepresenteerd worden als prototypes maar wel al verkocht worden aan een niche markt van hobbyisten en testers. Ze kunnen een kleine HUD projecteren met informatie over het weer, navigatie of meldingen van je telefoon. De specificaties zijn nog bescheiden, maar de richting is duidelijk. Wanneer deze lenzen betaalbaar worden zal er een debat ontstaan dat nog dieper gaat dan dat van de filmende brillen. Want hoe ga je een device reguleren dat niemand kan zien. Hoe weet je nog of iemand notities leest of jouw mimiek bestudeert via een ingebouwd systeem dat jou analyseert terwijl je denkt dat er gewoon een gesprek plaatsvindt.
Maar niet alles voelt dystopisch. Sommige Chinese trends zijn eerder een voorbode van gemak dan van bedreiging. Zoals de betalingstechnologie die zich verplaatst van telefoon naar lichaam. Rings met NFC chips die je laat betalen door simpelweg je hand te bewegen. Nagelstickers die hetzelfde kunnen. Armbanden die niet alleen je bankpas vervangen maar ook je identiteitsbewijs. In Europa zal dit aanvankelijk wennen zijn, maar banken en winkels bewegen nu al richting contactloos only systemen waardoor dit waarschijnlijk een van de eerste trends wordt die moeiteloos overwaaien.
Wat al deze devices gemeen hebben is dat ze op AliExpress vaak worden gepresenteerd als speelgoed, als experiment of als lifestyle. Maar wie goed kijkt ziet dat het geen losse producten zijn. Het zijn puzzelstukjes van een grotere technologische verschuiving die de komende jaren onze sociale omgangsvormen, privacybeleving en fysieke wereld radicaal gaat veranderen. De filmende bril waar Europa nu nog over valt, is slechts het begin. De bodycam, de microdrone, het oortje dat meeluistert, de jas die filmt, de lens die informatie toont, de ring die je identiteit draagt, de badge die je online leven weergeeft. Ze passen allemaal in dezelfde trend. De mens wordt een permanente broadcaster zonder dat hij daar nog moeite voor hoeft te doen.
AliExpress toont dat al haarfijn. Het platform fungeert als een vroegtijdige waarschuwing voor wat er technologisch aan zit te komen. Wie door de zoekresultaten bladert ziet niet de gadgets van vandaag maar de samenleving van morgen. In China is het normaal dat technologie geen extra handeling meer vraagt. De camera is ingebouwd, de assistent luistert vanzelf, de lens toont informatie, de drone volgt je zonder dat je hem hoeft te besturen. Het is verleidelijk om te doen alsof dat iets is wat ver van ons af staat. Maar dat dachten we ook van elektrische steps, livestreamshopping, QR menus in restaurants en gezichtsfilters die kinderen gebruiken voordat ze überhaupt een sociale media account hebben.
AliExpress is geen webwinkel. Het is een etalage van de toekomst. En die toekomst komt sneller naar ons toe dan we willen toegeven. De filmende brillen die nu nog opschudding veroorzaken zijn slechts de eerste barst in ons oude idee dat de wereld een plek was waar mensen elkaar alleen bekeken met hun eigen ogen. Wat daarna komt is al zichtbaar. Je hoeft alleen maar even te scrollen.
Typify 